Astım ve Gebelik

[bluemoon24]

Astım mutlak tedavisi bulunmayan solunum sisteminin kronik bir hastalığıdır

Normal soluk alma sırasında hava önce burundan geçer

Astımda genellikle etkilenen kısım işte bu bronşiyollerdir

Kaç çeşit astım vardır


Astım kronik bir hastalıktır

Alerjik astım: Genelde çocuklarda ve ergenlik çağındaki kişilerde görülür

Alerjik olmayan astım: Bu tür astım daha ziyade orta yaştaki kişilerde görülür

Astım atağı nedir?


Astım atağı zaten aşırı duyarlı olan hava yollarının gösterdiği reaksiyon sonrasında ortaya çıkan solunum sıkıntısı olarak özetlenebilir

Hava yollarını çevreleyen kasların kasılması


Hava yollarını döşeyen dokuların şişmesi


Hava yollarında normal olarak üretilen salgılar (mukus, balgam) dışarı atılamadığı için buraları tıkaması


Astım bulguları çok hafif ya da çok şiddetli olabilir

Hava yolları daralıp tıkandıkça soluk alıp vermek ve havayı buradan geçirebilmek için daha fazla efor harcanması gerekir

Astım ataklarında en sık karşılaşılan yakınma ve bulgular şunlardır:


Öksürük: Öksürük çok sık karşılaşılan ancak kolaylıkla atlanabilen bir astım bulgusudur

Genel kural olarak sağlıklı kişiler boğazlarında birşey olmadığı ya da soğuk algınlığı gibi enfeksiyonlara yakalanmadıkları sürece öksürmezler


Wheezing: Daralmaya bağlı olarak görülen ıslık sesi wheezing olarak adlandırılır

Göğüs sıkışması: Daralmış hava yollarından havayı geçirebilmek için daha fazla efor gerektiğinden pekçok astımlı kişi göğsünden rahatsız edici bir his ve daralma tanımlar

Nefes darlığı: Bazı kişilerce hava açlığı olarak tanımlanan ve sanki alınan nefes yetmiyormuş hissini uyandıran durumdur

Mukus üretimi: Pekçok astımlı kişide kalın ve aşırı miktarda balgam üretimi vardır

Çoğu zaman astım bulguları geceleri ya da sabahın ilk saatlerinde şiddetlenmektedir

Uzun yıllardır astım ile yaşayan kişiler atakları nelerin tetiklediğini az çok bilirler

Astım tehlikeli bir hastalık mıdır?


Astım atakları çoğu zaman hafif ya da orta şiddette görülür ve ilaçlara kolay cevap vererek birkaç dakika ile birkaç saat arasında düzelir

Astımın iyi kontrol edilmesi ne demektir?


Astım kesin tedavisi olmayan kronik bir hastalıktır

İyi astım kontrolünün hedefleri şunlardır:


Wheezing, öksürük ve nefes darlığının olmaması


Gece uykusunun astım atakları ile bölünmemesi


Egzersiz ve günlük aktivitelerin sorunsuz yapılabilmesi


Atakları rahatlatan ilaçların haftada üç kereden az kullanılmasının sağlanması


Hamilelik ve astım


Astım hamilelikte en sık karşılaşılan sistemik kronik hastalıklardan birisidir ve tüm hamilelerin %4-7'sinde görüldüğü kabul edilmektedir

Hamilelikte solunum sisteminde ortaya çıkan fizyolojik değişiklikler


Hamilelik dönemi tüm vücut sistemlerinde olduğu gibi solunum sisteminde de bazı değişikliklere neden olur

Özellikle son dönemlerde genel ödeme paralel olarak ve östrojen hormonunun etkisiyle solunum yollarında da ödem ve şişlikler olur

Rahim büyüdükçe diyafram kasını yaklaşık 4 cm yukarı iter ve göğüs çapı artar

Tüm bu değişimler hamile kadınlarda daha kolay ve şiddetli solunum yetmezliği ortaya çıkmasına zemin hazırlar

Gebeliğin astım üzerindeki etkileri


Astım gebelik döneminde değişken bir seyir izler

Hastalık genelde gebeliğin son dönemlerinde düzelme eğilimi gösterir ve akut atakların sıklığı azalır

Akut ataklar en sık gebeliğin 24

Genel olarak eğer astım hamilelikten önce kötü ve şiddetli ise hamilelik sırasında daha da şiddetleneceği öngörülebilir

İlginç olarak kız bebek bekleyenlerde astımın şiddetlendiği ileri sürülmektedir

Astımın gebelik üzerindeki etkileri


Astımın gebe kadın ve karnındaki bebeği üzerindeki etkileri değişkendir

İyi kontrol edilemeyen astım anne adayında


bulantı ve kusmalarda


Vajinal kanama görülme sıklığında


Gebeliğe bağlı hipertansiyon görülme riskinde


Anne ölümlerinde


artışa neden olabilir

Bebeklerde ise


Erken doğum


Büyüme geriliği


Düşük doğum ağırlığı


Kronik hipoksi (oksijen yetersizliği)


Anne karnında ölüme


neden olabilmektedir

Tedavi


Astımlı bir hamilelinin tedavisi hamile olmayanlardan çok farklı değildir ve genelde aynı tür ilaçlar kullanılır

Astım tedavisinde amaç en iyi solunum fonksiyonuna ulaşarak ataksız bir dönem sağlamaktır

Gebelerde astım tedavisinin amacı hipoksi yani oskijen azlığına neden olan atakların önlenmesi ve ideal solunum fonksiyonunun sağlanarak bu hipoksinin bebeğin gelişimi üzerindeki olumsuz etkilerinin engellenmesidir

Tedavide belki de en önemli faktör hasta eğitimi ve bilinçlendirmedir

Astım ataklarını tetikleyen ev tozu, küf, mantar, evcil hayvanlar, sigara dumanı, kirli hava, kokular, yiyecek katkı maddeleri gibi alerjenlerden kaçınmak ilaç gereksinimini de en alt düzeye indirecektir

Gebe kalmayı planlayan bir kadında ise önceden astım kontrol altına alınmalıdır

Bebekte astım ortaya çıkması


Astım hastası anne adaylarının en büyük endişelerinden birisi de bebeklerind ede bu hastalığın ortaya çıkma olasılığıdır

KAYNAKLAR


Anderson HR, Butland BK, Strachan DP

Hernandez E, Angell CS, Johnson JWC

Obstet Gynecol 1980; 55: 739-744

Ortega CD, Busse W

Schatz M

Tetikkurt C

CerrahpaÅŸa J Med 2001; 32 (1): 60-67

White RJ, Coutts I, Gibbs CJ, MacIntyre C

Kaynak: Dr

Alper MUMCU